آنژیوگرافی در بخش رادیولوژی یا رادیولوژی بیمارستان انجام می شود. معمولاً بین 30 دقیقه تا 2 ساعت طول می کشد و معمولاً می توانید همان روز به خانه بروید.

آماده شدن برای آنژیوگرافی

ممکن است از شما خواسته شود تا قبل چند روز قبل از شروع آنژیوگرافی به محل آنژیوگرافی مراجعه کنید و سوالاتی از شما پرسیده شود.

سوالاتی که ممکن است از شما پرسیده شود:

در مورد سابقه پزشکی شما، از جمله اینکه آیا آلرژی دارید یا نه؟
در مورد هر دارویی که مصرف می کنید سوال می شود( اگر لازم باشد به شما گفته می شود که قبل از آزمایش، مصرف آن را متوقف کنید)
انجام آزمایشاتی برای بررسی سلامت عمومی شما، از جمله معاینه فیزیکی و آزمایش خون
آشنایی شما با خطرات احتمالی، چه کاری باید قبل از آزمایش انجام دهید و اینکه در روز آنژیوگرافی یک آرام‌بخش مصرف کنید تا به شما کمک کند آرام شوید.
اگر تصمیم به مصرف یک مسکن دارید، از شما خواسته می شود تا چند ساعت قبل از آزمایش غذا نخورید.

همچنین باید ترتیبی دهید که شخصی شما را از بیمارستان به خانه برساند زیرا نمی توانید خودتان تنهایی را به خانه بروید.

روش آنژیوگرافی

در حین انجام آنژیوگرافی از شما خواسته می شود که لباس بیمارستان بپوشید و روی میز اشعه ایکس دراز بکشید

شما معمولاً به‌هوش خواهید بود، اما ممکن است برای کودکان خردسال از بیهوشی عمومی استفاده شود.
یک برش کوچک در پوست  ایجاد می شود، معمولاً در نزدیکی کشاله ران یا مچ دست – از بی حس کننده موضعی برای بی حس کردن آن ناحیه استفاده می شود تا آسیبی به آن وارد نشود.
یک لوله بلند، نازک و منعطف (کاتتر) در شریان قرار داده می شود و با دقت به ناحیه مورد بررسی هدایت می شود. ممکن است هنگام انجام این کار کمی فشار و کشیدن احساس کنید، اما دردناک نیست.
یک رنگ مخصوص (ماده کنتراست) از طریق کاتتر تزریق می شود – ممکن است احساس گرما و برافروختگی یا احساس ادرار برای چند ثانیه پس از انجام این کار داشته باشید.
هنگامی که رنگ در رگ های خونی شما جریان می یابد، مجموعه ای از عکس‌ها به کمک اشعه ایکس گرفته می‌شود.
گاهی اوقات ممکن است درمان همزمان انجام شود، مانند قرار دادن یک بالون یا یک لوله کوچک برای باز کردن یک شریان باریک. این کار به آنژیوپلاستی معروف است.

پس از انجام عمل، کاتتر برداشته شده و بر روی برش فشار وارد می شود تا خونریزی متوقف شود. نیازی به بخیه نیست.

بعد از آنژیوگرافی

پس از انجام آزمایش، شما را به بخش ریکاوری می‌برند، جایی که از شما خواسته می‌شود برای چند ساعت بی‌حرکت دراز بکشید تا از خونریزی ناشی از بریدگی جلوگیری شود.

معمولاً می توانید همان روز به خانه بروید، اگرچه گاهی اوقات ممکن است لازم باشد یک شب در بیمارستان بمانید.

ممکن است قبل از رفتن به منزل از جواب آزمایش مطاع شوید. با این حال، عکس‌های گرفته شده با اشعه ایکس اغلب نیاز به مطالعه دقیق دارد و نتایج برای چند هفته بعد اطلاع داده می‌شود.

در دوران نقاهت در خانه:

بقیه روز را استراحت کنید – اگر مشکلی دارید، بهتر است کسی حداقل 24 ساعت در کنار شما بماند.
به محض اینکه احساس آمادگی کردید بخورید و بنوشید – رنگ کنتراست به راحتی از ادرار شما خارج می‌شود، بنابراین نوشیدن آب زیاد می تواند به دفع سریعتر آن کمک کند.
معمولاً می توانید روز بعد به اکثر فعالیت های عادی بازگردید، اگرچه ممکن است لازم باشد برای چند روز از بلند کردن اجسام سنگین و ورزش های شدید خودداری کنید.
احتمالاً حداقل برای چند روز کمی کبودی و درد خواهید داشت.

بخوانید
آشنایی با کشیدگی و پیچ خوردگی اندام ها

مراقبت بعد از آنژیوگرافی قلب

یکی از تست های شناسایی بیماری های قلبی آنژیوگرافی می باشد که در این روش از دستگاه آنژیوگرافی برای بررسی عروق کرونر و مشاهده میزان گرفتگی و تنگی این رگ ها استفاده می شود این دستگاه در واقع می تواند تا حدودی تمام بیماری های قلب را نیز تشخیص دهد. عروق کرونر به رگ های منتهی به قلب گفته می شود که وظیفه آنها رساندن اکسیژن و مواد معدنی به قلب است و در صورت بروز اختلال در این رگ بسیار مهم عملکرد قلب نیز به طور کامل مختل خواهد شد و فرد در این ناحیه احساس درد خواهد کرد.
آنژیوگرافی بیش تر قادر به تشخیص بیماری های این رگ می باشد که عکس هایی کامل واضح توسط اشعه ی ایکس از قلب شما گرفته می شود.
و اما انجام آنژیوگرافی به دو طریق قادر به انجام است که شامل:

۱- از طریق دست

یکی از روش های انجام آنژیوگرافی از دست می باشد که معمولاً افرادی که آنژیوگرافی قلب را از طریق دست انجام می دهند، می توانند سریع تر مرخص شوند که این مورد جز مزیت های این طریق محسوب می شود.
و حتی اکثر افراد می‌ توانند در همان روزی که این عمل انجام می‌شود به خانه بروند و مرخص شوند چرا که تنها لازم است از ناحیه ی دست مراقبت های لازم را انجام دهند.
هم چنین لازم است تا اتمام بهبودی کامل یک نفر در هنگام شب در کنار شما بماند تا در صورتی که چیزی نیاز داشتید و یا مشکلی برایتان ایجاد شد آن فرد به سرعت مطلع شود و پیگیری های لازم را انجام دهد.
در اکثر افراد یک روز یا بیش تر پس از انجام عمل ممکن است کمی احساس خستگی ایجاد شود و یا محل زخم تا یک هفته دردناک باشد که امری طبیعی است و اصلا مشکل ساز نخواهد بود.
و هم چنین لازم به ذکر است که وجود هرگونه کبودی  تا 2 هفته ادامه خواهد داشت و این مورد هم کاملا طبیعی می باشد. پس از اتمام عمل تنها در صورتی بیمار مرخص می شود که بعد از عمل از طریق دست، پرستار میزان خونریزی را به طور کامل بررسی می کند و اگر وضعیت مناسب بود اجازه ی تلخیص صادر می شود.

۲- از طریق پا

روش بعدی از طریق پا که انجام آنژیوگرافی از هر طریق طبق صلاح دیده پزشک انجام می شود و اما معمولاً افرادی که آنژیوگرافی قلب را از طریق پا انجام می دهند، کمی دیرتر مرخص می شوند چرا که انجام این کار از طریق پا نسبت به دست کمی سخت تر است و معمولا رگ گیری دست راحت تر می باشد.
زمان تلخیص در این روش معمولا یک الی دو روز پس از انجام کار است اما در برخی مواقع هم ممکن است تلخیص همان روز انجام شود اما بهتر است که فرد یک شب را تحت نظر باشد تا مشکلی ایجاد نشود و حتما لازم است پس از تلخیص شخصی در کنار بیمار باشد چرا که حرکت برای بیمار بسیار سخت است و کارهای روزمره را به سختی می تواند انجام دهد به همین دلیل تا زمان رسیدن به بهبودی کامل لازم است شخصی در کنار او به صورت شبانه روز باشد.
در این روش هم همانند آنژیوگرافی از طریق دست با احساس درد همراه است و وجود کبودی هم کاملا طبیعی می باشد. انجام آنژیوگرافی اصلا سخت و مشکل نیست و تنها متخصص بودن و مهارت داشتن پزشک در این زمینه بسیار مهم است و البته قبل از انجام لازم است مشاوره صورت بگیرد و در صورت داشتن مواردی خاص حتما به پزشک گفته شود که این موارد می تواند در خصوص نکات زیر باشد:

بخوانید
با مراقبت از بیماران در منزل بیشتر آشنا شوید

۱- مورد اول سابقه پزشکی است که آیا آسم، آلرژی یا بیماری کلیوی دارید یا خیر چرا که اگر این موارد در نظرگرفته نشود ممکن است به برخی داروها در هنگام انجام عمل واکنش نشان دهید و اتفاق خطرناکی در این بین ایجاد شود.

۲- اگر داروهای خاصی را استفاده می کنید حتما به پزشک بگویید و قبل ار انجام هر کاری انجام آزمایش حتما باید صورت بگیرد از جمله داروهایی که باعث رقیق شدن خون می شوند.
و لازم است بدانید که باید چهار تا شش ساعت قبل از آزمایش ناشتا باشید.

۳- اگر با دوم است که آنژیوگرافی انجام می دهید و یا بیماری های دیگر قلبی دارید هم در جلسه ی مشاوره حتما ذکر کنید.
و اما پس از انجام آنژیوگرافی قلب، توصیه می‌شود نکات زیر را در مورد مراقبت پساعمل رعایت کنید:

۱- استراحت

بعد از آنژیوگرافی، بهتر است استراحت کافی داشته باشید.
در ایام اولیه پس از این روند، تمام فعالیت‌های شدید را اجتناب کنید و به بدن خود فرصت دهید برای بهبود و بازیابی.

مراقبت بعد از آنژیوگرافی قلب

۲- داروها

دقیقاً طبق دستور پزشک خود داروها را مصرف کنید. در بعضی موارد، ممکن است پزشک شما داروهایی را برای کنترل عوارض پس از آنژیوگرافی تجویز کند، مثلاً داروهای ضد التهاب غیراستروئیدی (NSAIDs) برای کاهش درد یا داروهای ضد احتقان بینی.

۳- آرامش

تنش و استرس برای قلب ممکن است ضرر آور باشد.
بنابراین، برای کاهش استرس، روش‌های آرامش بخشی مانند تنفس عمیق، مدیتیشن، یوگا یا تکنیک‌های تمرکز را امتحان کنید.

۴- تغذیه سالم

تغذیه مناسب و سالم می‌تواند به بهبود سلامت قلب کمک کند.
تا زمانی که پزشک شما دستورات خاصی درباره تغذیه نداده باشد، به یک رژیم غذایی با میزان مناسبی از میوه‌ها، سبزیجات، غلات کامل، ماهی و مواد غذایی کم چرب توجه کنید.

۵- مراقبت از جای آنژیوگرافیدر محل ورودی

آنژیوگرافی، ممکن است یک ترقه یا باند پلاستیکی قرار داده شده باشد.
برای جلوگیری از عفونت، به هیچ وجه این ترقه را حذف نکنید و دستورات پزشک را درباره مراقبت از جای آنژیوگرافی دنبال کنید.

بخوانید
فشار خون بالا با بدن شما چه می کند؟

۶- پیگیری پزشکی

ملاقات‌های پس از آنژیوگرافی را با پزشک خود برنامه‌ریزی کنید.
این نوبت‌ها به پزشک امکان می‌دهد تغییرات شرایط قلبی شما را پیگیری کند و هر گونه مشکل را تشخیص دهد.
هم چنین، بسیار مهم است که هر گونه علایم نگران‌کننده یا عوارضی را که بعد از آنژیوگرافی احساس می‌کنید، به پزشک خود گزارش دهید.
این علایم می‌تواند شامل درد ناگهانی در قفسه سینه، تنگی نفس شدید، تورم در محل آنژیوگرافی یا خونریزی غیرطبیعی باشد.

چه زمانی آنژیوگرافی لازم است

آنژیوگرافی قلب در موارد زیر ممکن است لازم باشد:

۱- درد قفسه سینه

آنژیوگرافی ممکن است در بررسی درد قفسه سینه استفاده شود تا علت احتمالی آن دریافته شود، مانند بررسی آمبولی ریه (خونرسانی ناقص به عضله قلبی) یا تنگی عروق کرونر (عروقی که خون را به عضله قلبی می‌رسانند).

۲- احتمال بیماری عروق کرونر

اگر علائم و عوارضی مانند درد قفسه سینه، تنگی نفس، ضربان قلب نامنظم یا علائم دیگری که به بیماری عروق کرونر اشاره دارند، وجود داشته باشد، آنژیوگرافی می‌تواند در تشخیص و بررسی این حالت مفید باشد.

چه زمانی آنژیوگرافی لازم است

۳- ارزیابی عملکرد عروق قلبی

آنژیوگرافی ممکن است در بررسی عملکرد عروق قلبی و شناسایی بندهای تنگ شده یا بسته شده کمک کند.

۴- پیگیری بعد از عمل قلبی

پس از انجام جراحی قلبی، آنژیوگرافی ممکن است برای ارزیابی مجدد عروق قلبی و اطمینان از عبور صحیح خون از آنها استفاده شود.
در هر صورت، تعیین نیاز به آنژیوگرافی قلب توسط پزشک شما صورت می‌گیرد.
او بر اساس علائم، عوارض و تاریخچه پزشکی شما، تصمیم می‌گیرد که آیا آنژیوگرافی لازم است یا نه.

مدت زمان آنژیوگرافی

مدت زمان آنژیوگرافی قلب ممکن است متغیر باشد و به عوامل مختلفی بستگی دارد. به طور کلی، آنژیوگرافی قلب معمولاً حدود 30 تا 60 دقیقه طول می‌کشد.
با این حال، در مواردی که نیاز به بررسی دقیق‌تری از عروق قلبی وجود داشته باشد یا در صورت انجام روش‌های تداخلی ترمیمی مثل استنت گذاری، زمان بیشتری ممکن است لازم باشد.
هم چنین، زمانی که آنژیوگرافی به عنوان بخشی از یک فرآیند تشخیصی و درمانی گسترده‌تر مثل آنژیوپلاستی (آمبولی ریه) یا کاتتریزاسیون قلبی انجام می‌شود، ممکن است زمان آنژیوگرافی بیشتر باشد.

مدت زمان آنژیوگرافی
در هر صورت، زمان مورد نیاز برای آنژیوگرافی قلب توسط پزشک معالج شما مشخص می‌شود و به شرایط شما و نیازهای بالینی خاص شما بستگی دارد.
امروزه با پیشرفته شدن علم، در برخی از مراکز درمانی پزشکان، به جای استفاده از لوله های مخصوص پزشکی، از لیزر برای از بین بردن گرفتگی های عروقی استفاده می کنند که این مورد احساس درد را در بیمار کم تر می کند و به طور کلی مزیت و هزینه بیش تری به نسبت روش های قدیمی دارند اما درصد ایجاد خطا و مشکل در این روش های جدید بسیار کم تر خواهد بود.
با این حال باید پزشک برای روش انجام این جراحی تصمیم بگیرد و تشخیص درست را دهد تا بیمار در سلامت کامل پس از انجام آنژیوگرافی باشد.